3D-printtechniek maakt medicijndosering op maat mogelijk

Publicatiedatum: 13 oktober 2026

Medicijnen worden doorgaans geproduceerd In standaarddoseringen, terwijl de benodigde dosis per patiënt sterk kan verschillen. Onderzoek van de Åbo Akademl Unlverslty In Finland laat zien hoe een productie techniek die Is geïnspireerd op 3D-prInten apotheken kan helpen om geneesmiddelen In patiënt specifieke doseringen te maken.

Mahsa Bahman onderzocht voor haar promotieonderzoek naar geneesmiddelontwikkeling een platform dat gebruikmaakt van semi-solid extrusion (SSE). Daarbij keek ze niet alleen naar de nauwkeurigheid van de dosering, maar ook naar de vraag of de technologie een reproduceerbaar en schaalbaar alternatief kan bieden voor het handmatig bereiden van geneesmiddelen. Bahman voerde haar promotieonderzoek uit bij het Finse gezondheidstechnologiebedrijf CurifyLabs, een spin-off van Åbo Akademi University.

Alternatief voor handmatige bereiding

Gepersonaliseerde doseringen kunnen vooral belangrijk zijn voor kinderen, ouderen, mensen met zeldzame aandoeningen en ziekenhuispatiënten bij wie de medicatie regelmatig moet worden aangepast. De benodigde doseringen zijn niet altijd commercieel verkrijgbaar. Zorgverleners of mantelzorgers moeten daarom soms tabletten splitsen of bestaande geneesmiddelen aanpassen.

Apotheken kunnen geneesmiddelen ook handmatig bereiden. Dit kost echter tijd en kan leiden tot variatie in dosering en samenstelling. Ook het beheersen van het risico op contaminatie vormt daarbij een aandachtspunt. De door Bahman onderzochte technologie werkt met semi-solid extrusion. In plaats van een geneesmiddel laag voor laag op te bouwen, zoals bij conventioneel 3D-printen, doseert het systeem nauwkeurig afgemeten hoeveelheden gelachtige, halfvaste of vloeibare farmaceutische formuleringen rechtstreeks in een mal of blisterverpakking.

Tijdens het onderzoek werden verschillende doseringsvormen en sterkten getest, waaronder formuleringen voor kinderen. Daarbij werden onder meer de nauwkeurigheid en herhaalbaarheid van de dosering, uniformiteit van gewicht en geneesmiddelgehalte, oplossnelheid en chemische stabiliteit onderzocht.

Medicijnen voor kinderen

Een deel van het onderzoek richtte zich specifiek op kinderen en pasgeborenen met slikproblemen. Gel-tabletten met propranolol, spironolacton of prednisolon werden getest voor toediening via een neus-maagsonde. De resultaten ondersteunen volgens de onderzoekers de geschiktheid van deze formuleringen voor deze wijze van toediening.

Ook werden verschillende formuleringen van ondansetron geproduceerd. Daarmee werd onderzocht of het platform met uiteenlopende farmaceutische basismaterialen overweg kan. De formuleringen en bijbehorende productieparameters werden vervolgens overgebracht naar een ziekenhuisapotheek. De daar geproduceerde geneesmiddelen werden vergeleken met eerder gevalideerde batches om te bepalen of de nauwkeurigheid en reproduceerbaarheid ook in een praktijksituatie behouden bleven.

Bron: Academie Nieuwe Zorg